Ter herinnering en ter lering.....

Donderdag 9 september 2010, 15:04 - De herdenking van de moord op Kenneth Gonçalvez, oud-leerling van het HML, op zijn geboortedatum 16 november

Twee oud-klasgenoten van Kenneth Gonçalvez, die op 8 december 1982 in Fort Zeelandia door het Militair Gezag van toenmalig legerleider Desi Bouterse met veertien anderen werd vermoord, bezochten mij in augustus 2010 met het verzoek om op het HML een gedenkplek voor Kenneth te realiseren.

De twee oud-klasgenoten, Yvonne Scholten en Donald Bleijleve, die met Kenneth in de jaren vijftig het HML bezochten en hem in 1960 zijn Gymnasium β-diploma zagen behalen, waren zeer goed bevriend met Kenneth. Hij was op school een zeer rustige jongen, die niet al te veel opviel. Hij ging rechten studeren in Amsterdam en trok in 1966 naar Suriname, waar hij directeur van het kabinet van minister-president werd. Na enkele jaren vestigde hij zich in Paramaribo als advocaat en ontwikkelde zich tot deskundige in het staatsrecht. Later werd hij benoemd tot deken van de Orde van Advocaten in Suriname. Hij ontmoette Lilian Ho Kang You, die ook jurist was en met wie hij trouwde.

In 1980 vond onder leiding van Desi Bouterse, legerbevelhebber en juntaleider, de machtsgreep van de militairen plaats. Kenneth Gonçalvez maakte zich ernstig zorgen over de bedreigingen van de jonge democratie. Volgens hem werd de onafhankelijke rechterlijke macht aangetast door het Militair Gezag, dat gerechtelijke bevelen naast zich neer dacht te kunnen leggen.

In november 1982 pleitte Kenneth in zijn laatste openbare brief voor herstel van de rechtsstaat en de democratie. In de nacht van 7 op 8 december werd hij gearresteerd en met 15 anderen opgesloten in Fort Zeelandia. Op 8 december werd hij met 14 anderen door de militairen vermoord, waaronder zijn cliënten Rambocus en Sheombar, wier verdediging hij voerde na hun tegencoup van 1982.

Zijn echtgenote Lilian, die het lichaam heeft geïdentificeerd, heeft verklaard dat hij zwaar mishandeld was. Op 13 december 1982 werd hij begraven in Paramaribo. Toespraken waren verboden. Op het HML is Kenneth herdacht door de toenmalige rector, dhr. Pen. Pas in 2007 begon het proces tegen de schuldigen van de moord. Gerard Spong, voormalig vriend en collega van Kenneth ,verleende juridische bijstand. Of en hoe dit proces nog doorgang vindt na de benoeming van Bouterse tot president van Suriname, is zeer de vraag.

Het HML wil de herinnering aan Kenneth Gonçalvez levend houden door middel van een beeld of plaquette in de Centrale Hal. Mike Piché, docent aan het HML en beeldhouwer/bronsgieter, is gevraagd om een idee daarvoor te ontwikkelen. Een groep oud-leerlingen beheert een fonds om kosten te dekken. De weduwe van Kenneth wordt benaderd met de vraag of zij dit initiatief apprecieert.

Het is vooral belangrijk dat huidige en toekomstige leerlingen van het HML weten en beseffen hoe kostbaar vrijheid van meningsuiting en democratie is. Dat moet de les zijn van deze brute moord. Derhalve stellen wij voor om jaarlijks op 16 november, te beginnen in 2010 met de onthulling van een beeld, een oud-leerling/wetenschapper/politicus (met banden met het HML) te vragen een lezing te houden.

Jaarlijks zal een groep leerlingen daarbij worden uitgenodigd. Het is ook denkbaar dat één of meer leerlingen zich verdiepen in deze zaak, bijvoorbeeld voor een profielwerkstuk.

Op dinsdag16 november verwachten wij op het HML het beeld in het bijzijn van Lilian, de weduwe van Kenneth, te kunnen onthullen. Wij proberen Michiel Patijn, oud-leerling en oud-staatssecretaris, bereid te vinden om de eerste herdenkingslezing te verzorgen.

Belangstellenden kunnen contact opnemen met

 

  • Donald Blijleve (donaldbleijleve@casema.nl of 035-5424416)
  • Yvonne Scholten (yvonnescholten@chello.nl of 035-6248839/0651282288)
  • Hugo Dirksmeier (rector HML, hugo.dirksmeier@hml.nl, 070-3245418/0610824316)

naar boven